گزارش ماهانه انجمن دفاع از زندانیان سیاسی آذربایجانی در ایران (آداپ)- دسامبر ۲۰۰۹


نقض سیستماتیک حقوق انسانی آذربایجانیها در ایران در ماه دسامبر سال ۲۰۰۹ همچون ماههای گذشته ادامه داشت. با مرگ مشکوک چنگیز بخت آور، جامعه آذربایجانیها در ایران برای چندمین بار در طی سالهای گذشته شاهد مرگ فعالین شناخته شده آذربایجانی بود. بازداشت و احضار فعالین آذربایجانی در ماه نوامبر به دلیل همزمانی با ۲۱ آذر(۱۲ دسامبر) و برگزاری مراسمات ویژه این روز افزایش یافته است. محدویتهای فرهنگی و صدور احکام حبس برای فعالین آذربایجانی در ماه دسامبر نیز ادامه یافت و آذربایجانیها از حق اجتماع آزادانه و بیان خواسته های خود محروم بوده اند.

مرگ مشکوک چنگیز بخت آور فعال آذربایجانی

جسم بی جان چنگیز بخت آور فعال شناخته شده آذربایجانی روز يکشنبه ۶ دی ٨٨(۲۷ دسامبر ۲۰۰۹) در محل کارش در نیروگاه برق تبریز پیدا شد. همکاران او چندین ساعت پس از مرگ، جسد او را در اتاق محل کارش یافته اند.

خانواده بخت آور با توجه به سلامت جسمی او، ماموران امنیتی ایران را به دخالت در مرگ این فعال آذربایجانی متهم می کنند.

مامورین اداره اطلاعات تبریز خانواده بخت آور را جهت دفن هرچه سریعتر جسد تحت فشار قرار داده بودند و تهدید کرده بودند که در غیر اینصورت جسد بخت آور را در مکانی نامعلوم و بدون اطلاع خانواده دفن خواهند کرد.

بر اساس معاینات اولیه علت مرگ بخت آور سکته قلبی عنوان شده است و جسد به منظور تعیین علت دقیق مرگ توسط اداره پزشکی قانونی کالبد شکافی شده است اما نتایج کالبد شکافی هنوز مشخص نیست. خانواده بخت آور با توجه به وابسته بودن اداره پزشکی قانونی به نهادهای امنیتی ایران نتایج کالبد شکافی را رد می کنند.

چنگیز بخت آور از فعالین شناخته شده آذربایجانی در تبریز است که در سالهای اخیر به خاطر مبارزاتش در راستای خواستهای ملی و زبانی آذربایجانیها از سوی ماموران امنیتی ایران بازداشت و به زندان محکوم گردیده بود.

بازداشت فعالین آذربایجانی

ماموران امنیتی ایران صبح روز سه شنبه ٨ دی ٨٨ (۲۹ دسامبر ۲۰۰۹) پس از برگزاری مراسم تشییع جنازه چنگیز بخت آور در قبرستان مارالان تبریز به شرکت کنندگان در مراسم حمله و پس از پرتاب گاز اشک آور و ضرب و شتم مردم ۲۲ تن از شرکت کنندگان در مراسم را بازداشت کردند.

ابراهیم فرج زاده، هادی مرتضی سیلاب، علی تهمتن، رضا ابری، هوشنگ رضائی، فرزین اصغری، علی ایمانی، محمد رضا یوسفی، ابراهیم آسمانی و سه برادر به نامهای مهدی،مجید و نصیب جوادپور از جمله بازداشت شدگان می باشند.از میان بازداشت مجيد، مهدي و نصيب جوادپور و چند تن دیگر در طی روزهای گذشته آزاد شده اند اما بقیه همچنان در بازداشت به سر می برند.

در جریان این درگیری ماموران امنیتی با پاشیدن گاز فلفل به چشمان عباس لسانی ، هادی حمیدی شفیق ، محمد تاجدهی و حسین نصیری از فعالین مدنی آذربایجانی، به شدت آنها را مورد ضرب و جرح قرار دادند.

پیش از برگزاری مراسم نیز ماموران اداره اطلاعات تبریز در تماسی تلفنی با عباس لسانی فعال شناخته شده آذربایجانی وی را به مرگ تهدید کرده بودند و از او خواسته بودند تا سریعا تبریز را ترک و در مراسم تشییع جنازه و مجلس ترحیم شرکت نکند.

نیروهای امنیتی همچنین با حضور در مجلس ترحیم چنگیز بخت آور که عصر همان روز در مسجد امام علی شهرک رشدیه تبریز برگزار شده بود یعقوب وجودی فعال آذربایجانی در تبریز را بازداشت و اقدام به فیلمبرداری از شرکت کنندگان در مراسم کرده اند.

چنگیز بخت آور از فعالین شناخته شده آذربایجانی در تبریز بود که در سالهای اخیر به خاطر مبارزاتش در راستای خواستهای ملی و زبانی آذربایجانیها بارها بازداشت و به زندان محکوم گردیده بود.خانواده بخت آور معتقدند که مرگ او یک مرگ طبیعی نبوده و ماموران امنیتی ایران در مرگ وی نقش داشته اند.

برگزاری مراسم ۲۱ آذر(۱۲ دسامبر) در آذربایجان هرساله با ممانعت جدی مقامات حکومت ایران مواجه بوده است.

۲۱ آذر(۱۲ دسامبر) سالروز رسمیت زیان ترکی آذربایجانی در آذربایجان در سال ۱۳۲۴(۱۹۴۵) است و آذربایجانیها هر ساله با هدیه کتابهای ترکی و پخش اعلامیه در سطح شهرهای آذربایجان، برگزاری مراسمات فرهنگی و آتش بازی یاد و خاطره یکسال رسمیت یافتن زبان ترکی در آذربایجان را گرامی داشته و این روز را جشن می گیرند.

سعید چلبیانی، رضا گردانی، جمال تسوجیان و بهرام بهیمی از فعالین آذربایجانی در تبریز روز پنجشنبه ۱۹ آذر ۸۸ (۱۰ دسامبر ۲۰۰۹(در جریان مراسم جشن خصوصی در منزل یکی از این فعالین آذربایجانی که به مناسبت ۲۱ آذر برگزار شده بود بازداشت شدند. از این میان رضا گردانی، جمال تسوجیان و بهرام بهیمی ۱ دی ۸۸ (۲۲ دسامبر ۲۰۰۹) پس از تحمل ۱۳ روز بازداشت موقت به قید وثیقه ۲۰ میلیون تومانی از زندان تبریز آزاد شدند اما سعید چلبیانی همچنان در بازداشت به سر می برد.

مامورین امنیتی پس از حمله به این مراسم خصوصی به چشمان عده ای از حاضران در مجلس گاز فلفل پاشیده و کارت شناسایی و موبایل بیش از صد تن از حاضران در مجلس را ضبط نموده اند.

در این مراسم گروه شعر خوانی کودکان وارلیق اقدام به خواندن شعر نموده و موسیقی آذربایجانی نواخته شده است.

حسن دمیرچی(استاد موسیقی آذربایجانی)،آیدین شفیعی و یعقوب تقوی از حاضران در این مجلس مهمانی چند روز پس از برگزاری مراسم به اداره اطلاعات تبریز احضار و مورد بازجویی قرار گرفته اند.

در همین رابطه مصطفی عوض پور، هدایت ذاکر، احمد والایی، جلال محمدی، محمدرضا محمدخانی، ابراهیم آسمانی و عیسی قربان علیزاده از فعالین آذربایجانی در تبریز روز جمعه ۲۰ آذر ۸۸ (۱۱ دسامبر ۲۰۰۹) زمانی که به قصد شرکت در مراسم فرهنگی به مناسبت ۲۱ آذر (۱۲ دسامبر)به تالاربنفشه تبریز مراجعه کرده بودند بازداشت شدند.این افراد پس از چند ساعت بازداشت در حفاظت اطلاعات نیروی انتظامی تبریز به قید کفالت آزاد و در روزهای بعد جهت بازجویی چندین بار به اداره اطلاعات احضار شدند.

پیش از این قرار بود مراسم فرهنگی ۲۱ آذر (۱۲ دسامبر)در این تالار برگزار شود اما مسئولین برگزاری مراسم پس از دستگیریهای فعالین آذربایجانی در ۱۹ آذر ۸۸ (۱۰ دسامبر ۲۰۰۹) تصمیم به لغو این مراسم گرفته بودند.

شایان ذکر است شهر تبریز روز شنبه ۲۱ آذر ۸۸ (۱۲ دسامبر ۲۰۰۹)جوی امنیتی به خود گرفته بود و ماموران نیروی امنیتی و انتظامی برای کنترل عبور و مرور شهروندان پستهای ایست و بازرسی ایجاد کرده بودند.

مسابقات تیم فوتبال تراکتورسازی تبریز در ماههای اخیر به صحنه طرح مطالبات آذربایجانیها تبدیل شده است و هواداران این تیم در تهران و تبریز و دیگر شهرهای آذربایجان با سر دادن شعارهای «یاشاسین آذربایجان»، «آذربایجان وار اولسون دوشمنلری خوار اولسون» و «تورک دیلینده مدرسه» اقدام به طرح مطالبات ملی آذربایجانیها و تشویق این تیم می کنند.ماموران امنیتی و انتظامی با حمله به هواداران این تیم آذربایجانی، مانع تشویق این تیم با شعارهای ترکی می شوند.مامورین امنیتی و انتظامی ضمن تفتیش بدنی هواداران این تیم از ورود پارچه نوشته های ترکی آذربایجانی که برای تشویق این تیم تهیه می شود ممانعت می کنند.

یونس نوروزی، وحید منافی و چند تن دیگر از هواداران تیم تراکتورسازی تبریز روز جمعه ۱۳ آذر ۸۸(۴دسامبر ۲۰۰۹) در جریان مسابقه فوتبال بین تیمهای فوتبال تراکتور سازی تبریز و صبای قم بازداشت و پس از دو روز بازداشت موقت با دادن تعهد از اداره اطلاعات تبریز آزاد شده اند.

بازداشت این افراد در ورزشگاه سهند تبریز و هنگامی روی داده است که این افراد پارچه نوشته ای با عنوان «بارسلونای آذربایجان، تراختور تراختور» در دست داشتند و شعار «یاشاسین آذربایجان» در تشویق این تیم آذربایجانی سر داده اند.

بازداشت شدگان در مدت بازداشت در حفاظت اطلاعات نیروی انتظامی تبریز مورد ضرب و شتم قرار گرفته اند.

در همین رابطه حامد ختاره دانشجوی حسابداری و از هواداران تیم فوتبال تراکتورسازی تبریز روز چهارشنبه ۲ دی ۸۸ (۲۳ دسامبر ۲۰۰۹) توسط ماموران نیروی انتظامی در ورزشگاه اکباتان تهران بازداشت و پس از تحمل روز بازداشت موقت آزاد شد.

بازداشت این هوادار آذربایجانی تیم فوتبال تراکتورسازی در جریان بازی این تیم با تیم راه آهن تهران صورت گرفته است. مامورین نیروی انتظامی درحین تفتیش بدنی تماشاگران و پس از آنکه جزوه ای در خصوص خواستهای ملی و زبانی آذربایجانیها و تبعیضات صورت گرفته بر آذربایجانیها در ایران در دست ختاره یافتند وی را بازداشت کرده بودند.

همچنین عده ای از هواداران تیم تراکتورسازی پس از پایان مسابقه این تیم با سردادن شعارهایی در رابطه با حقوق زبانی و ملی و انسانی آذربایجانیها اقدام به راهپیمایی در خیابان منتهی به استادیوم اکباتان نمودند. این راهپیمایی مسالمت آمیز با حمله گارد ضدشورش نیروی انتظامی و پرتاب گاز اشک آور و ضرب و شتم مردم و بازداشت عده ای از تظاهر کنندگان به پایان رسید از تعداد بازداشت شدگان و وضعیت آنها اطلاعی در دست نیست.

ماموران نیروی انتظامی با تفتیش بدنی هواداران تیم تراکتورسازی مانع از ورود پرچم و پارچه نوشته های ترکی به داخل استادیوم بازی شده اند.

استاد موسیقی آذربایجانی که در یکی از شهرهای مرزی استان اردبیل مشغول آموزش موسیقی و تشکیل گروه ارکستر بود توسط مامورین امنیتی حکومت ایران بازداشت شده است.

هویت فرد بازداشت شده تا کنون مشخص نیست اما به گزارش خبرگزاری دولتی ایرنا اتهام این تبعه جمهوری آذربایجان آموزش موسیقی در این شهر مرزی استان اردبیل بوده و بر اساس خبر منتشر شده در این خبرگزاری این استاد موسیقی متهم است که با آموزش موسیقی آذربایجانی و تشکیل گروه ارکستر اقدام به ترویج فرهنگ بیگانه نموده است.

سفارت و کونسولگری جمهوری آذربایجان در ایران تا کنون از کم و کیف بازداشت فرد مزبور اظهار بی اطلاعی می کنند.

در سالهای گذشته محدودیتهای فرهنگی در منطقه آذربایجان در شمال غرب ایران به شدت افزایش یافته است. حکومت ایران با بیگانه شمردن زبان، موسیقی و آداب و رسوم آذربایجانیها هر گونه تلاش در جهت احیای فرهنگ آذربایجانی را ترویج فرهنگ بیگانه قلمداد کرده و فعالان عرصه فرهنگی را تحت فشار قرار داده است.

ضرب و شتم فعالین مدنی آذربایجان

حکومت ایران در طی سالیان گذشته از برگزاری مراسم بزرگداشت فقهایی که نظرات متفاوتی با رهبریت مذهبی ایران دارند ممانعت می کند.

ماموران نیروی انتظامی روز پنجشنبه٣ دی ٨٨)۲۴ دسامبر ۲۰۰۹) از برگزاری مراسم مجلس ترحیم آیت الله منتظری در مسجد سید ممانعت نمودند.

بدنبال ممانعت از برگزاری مراسم و تجمع مردم در مقابل درب مسجد، مامورین انتظامی به مردم حمله کرده و عده ای را مورد ضرب و شتم قرار دادند. در جریان این درگیری رئوف طاهری فعال سیاسی در زنجان و برادر زن سعید متین پور فعال حقوق بشر و روزنامه نگار آذربایجانی به شدت مورد ضرب و شتم قرار گرفته و مجروح شد.

همچنین دو تن از شهروندان آذربایجانی که در جریان این مراسم بازداشت شده بودند پس از چند ساعت بازداشت آزاد شده اند.

پیش از این نیز آیت الله شریعتمداری مرجع تقلید آذربایجانیها که در اوایل انقلاب خواهان اعطای نوعی خودگردانی به مناطق اقلیتهای اتنیکی و جدایی دین از سیاست بود از سوی مقامات حکومت ایران تحت بازداشت و فشار قرار داشت.مقامات ایران در سال ۵۸ (۱۹۷۹)عده زیادی از مقلدان این مرجع شیعه را اعدام و تبعید و زندانی نموده بودند و از برگزاری مراسم بزرگداشت این مجتهد ممانعت نمودند.

آزادی از زندان

احسان نجفی نسب فعال دانشجویی آذربایجانی در دانشگاه تبریز ۱ دی ٨٨ (۲۲ دسامبر ۲۰۰۹) پس از تحمل دوران محکومیت با عفو مشروط از زندان تبریز آزاد شده است.

این فعال دانشجویی ۲۰ بهمن ۸۷ (۸ فوریه ۲۰۰۹) طی حکمی از سوی شعیه یک دادگاه انقلاب تبریز به ریاست قاضی حملبر به یکسال حبس تعزیری و دو سال حبس تعلیقی محکوم گردیده بود.

نجفی نسب در اویل تابستان ۸۷ (۲۰۰۸) به همراه ۷ تن دیگر بازداشت و پس از سه ماه بازداشت موقت به قید وثیقه از زندان آزاد شده بود.

اتهام این فعال دانشجویی مشارکت در تشکیل گروه جهت بر هم زدن امنیت ملی و تبلیغ علیه نظام از طریق مدیریت وبلاگ جنبش دانشجویی آذربایجان(آذوح) عنوان شده است.

علی حسین نژاد فعال مدنی آذربایجانی ۳ دی ۸۸ (۲۴ دسامبر ۲۰۰۹) پس از تحمل سه ماه بازداشت موقت در ادارات اطلاعات شهرهای ارومیه و ماکو به قید وثیقه ۲۰۰ میلیون تومانی از زندان آزاد شده است.

این فعال آذربایجانی ۴ مهر ۸۸ (۲۶ سپتامبر ۲۰۰۹) و پس از آنکه که جهت مرخصی یک هفته ای از زندان ماکو آزاد شده بود توسط مامورین اداره اطلاعات در مغازه اش بازداشت شده بود.اتهام حسین نژاد جاسوسی برای ترکیه عنوان شده است.

حسین نژاد پیش از این نیز به اتهام دعوت مردم به شرکت در تجمع اعتراضی در ۱ خرداد ۸۶ (۲۲ می ۲۰۰۹) و در سالگرد چاپ کاریکاتور توهین آمیز روزنامه دولتی ایران به هشت ماه حبس تعزیری محکوم شده بود و مشغول گذراندن دوران محکومیت خود بود.

فشار بر زندانیان سیاسی آذربایجانی در زندان اردبیل

ودود سعادتی، رحیم غلامی، بهروز علیزاده و علی عباسی از زندانیان سیاسی آذربایجانی که برای اجرای حکم در زندان اردبیل به سر می برند تحت فشار و آزار و اذیت مسئولین زندان قرار دارند.

رئیس زندان اردبیل به مدیر داخله زندان اردبیل دستور داده تا زندانیان مشکل ساز، خطرناک و دارای بیماریهای سخت را به بند ۷ زندان که زندانیان سیاسی در آن نگهداری می شوند منتقل نموده و پرسنل زندان با فحاشی به عقاید و افکار این افراد آنها را تحت فشار قرار دهد.

بدنبال اعتراض ودود سعادتی به توهین پرسنل زندان و سیاست رئیس زندان اردبیل در تحت فشار قرار دادن و تحقیر زندانیان سیاسی آذربایجانی،این زندانی سیاسی روز پنجشنبه ۱۹ آذر ۸۸ (۱۰ دسامبر ۲۰۰۹) به مدت دو روز به سلول انفرادی زندان اردبیل منتقل شده بود.

صدور احکام حبس

پس ازانتشار فیلمی در اینترنت که محمد خاتمی رئیس جمهور پیشین ایران (كه از موسوي حمايت كرده است) را در حال بازگویی جوکی در مورد آذربايجاني‌ها نشان می‌دهد شهرها و دانشگاههای آذربایجان به صحنه اعتراضات آذربایجانیها تبدیل شد.

در جریان یکی از این اعتراضات در ۴ خرداد ۸۸ (۲۵ می ۲۰۰۹) و همزمان با سخنرانی میرحسین موسوی در تبریز ماموران امنیتی با حمله به عده ای از حاضرین در محل سخنرانی که شعارهایی در محکومیت این عمل خاتمی سر می دادند، آنها را به شدت مورد ضرب و شتم قرار داده و عده زیادی را بازداشت کرده بودند.

عبدالله صدوقی، فرید باقرزاده، آرمین شاکران وحیدی، برات دادگر، بابک مینقی(فیلمساز) و اصغر قدیمی(دانشجوی دانشگاه آزاد تبریز) از فعالین آذربایجانی در تبریز ۱۲ آبان ۸۸ (۳ نوامبر ۲۰۰۹) طی حکمی از سوی شعبه ۱۱۱ جزائی تبریز به نود و یک روز حبس و سی ضربه شلاق که به مدت دوسال به تعلق در می آید محکوم گردیدند.

بر اساس حکم صادره قاضی محمدی رئیس شعبه ۱۱۱ جزائی تبریز اتهام این افراد را اخلال در نظم عمومی عنوان کرده است. آنها متهمند که از طریق سردادن شعارهایی بر علیه سید محمد خاتمی و درخواست حقوق زبانی آذربایجانیها به ایجاد سر و صدا در حین سخنرانی میرحسین موسوی در ورزشگاه تختی پرداخته اند.

متهمین در طول دوره بازداشت و دادرسی از حق داشتن وکیل محروم بوده اند و در دوران بازداشت مورد ضرب و شتم و شکنجه قرار گرفته اند.

ممانعت از فروش کتابهای ترکی آذربایجانی در نمایشگاه کتاب

ماموران اداره اطلاعات تهران ۵ آذر ۸۸ (۲۶ نوامبر ۲۰۰۹)با مراجعه به نمایشگاه کتاب انتشارات پینار از عرضه کتابهای ترکی آذربایجانی در این نمایشگاه ممانعت نمودند و از مسئولین نمایشگاه خواستند تا کتابهای ترکی به نمایش گذاشته شده در این فروشگاه را جمع آوری نمایند.

مامورین همچنین در تماسی تلفنی با شریفه جعفری مدیر انتشارات پینار، فروش كتابهای ترکی در مناطق جنوبی تهران را که اکثریت ساکنان آن آذربایجانی هستند حساس خوانده و تهدید به لغو مجوز انتشارات پینار در صورت ادامه عرضه کتابهای ترکی آذربایجانی در این منطقه نمودند.

ممانعت از عرضه کتابهای ترکی آذربایجانی در نمایشگاه کتاب انتشارات پینار در حالی صورت می گیرد كه تمام كتابهاي تركي عرضه شده در این نمايشگاه داراي مجوز چاپ و نشر از وزارت فرهنگ و ارشاد ایران بوده است.

چندی پیش نیز هیأت ناظر وزارت فرهنگ و ارشاد ایران مانع از حضور ناشران کتابهای ترکی آذربایجانی در نمایشگاه سراسری کتاب ایران در ارومیه شده بود. فشار بر ناشران آذربایجانی در سالهای اخیر افزایش یافته و وزارت فرهنگ و ارشاد ایران صدور مجوز برای این ناشران جهت چاپ کتابهای ترکی آذربایجانی را محدود کرده و این ناشران تحت فشار مقامات امنیتی ایران قرار دارند.

 
Free counter and web stats Savalansei Posts Feed